Κοινωνιολογία και ψυχολογία πίσω από την εμμονή μας για selfies

Οι Selfies ξεχειλίζουν σε κάθε κοινωνικό χώρο των μέσων ενημέρωσης, με θέμα τον απλό καθημερινό άνθρωπο μέχρι και τον Πάπα ή τον Ομπάμα.

Η ίδια η λέξη έχει προστεθεί στο Online λεξικό της Οξφόρδης, και έχει οδηγήσει σε μια σειρά από αμφισβητούμενες αργκό ορολογίες, συμπεριλαμβανομένων των ” belfie ” (μια φωτογραφία της οπίσθιας όψης ενός ατόμου), ” helfie ” (μια φωτογραφία από τα μαλλιά του), ” welfie ” (μια φωτογραφία κατά την ώρα της γυμναστικής) και ” Ussie ” (ένα αυτο-πορτρέτο μίας ομάδας).

Δες περισσότερα άρθρα του iGuRu.gr όταν αναζητάς ειδήσεις στην Google.

Το iGuRu.gr προτιμώμενη πηγή

Στο Instagram και μόνο, μια αναζήτηση για “selfies” δίνει αποτελέσματα σε πάνω από 230 εκατομμύρια εικόνες.

Αλλά έχετε ποτέ αναρωτηθεί γιατί το κάνουμε αυτό; Τι πραγματικά σημαίνει το να βάζουμε selfies (αυτο-πορτρέτα) ως κοινωνικό φαινόμενο;

Είμαστε όλοι ολοένα και πιο ναρκισσιστικοί, ή οι selfies είναι απλώς μια διασκεδαστική μορφή αυτο-έκφρασης; Είτε σας αρέσουν είτε τις απεχθάνεστε, τα αυτό-πορτρέτα μας δίνουν μερικές συναρπαστικές ιδέες για την ανθρώπινη ψυχολογία.

Ενθουσιώδεις φίλοι τραβούν selfie στη Ναμίμπια

Γιατί το κάνουμε αυτό; Ο Keith Campbell , καθηγητής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Νοτίου Καρολίνας στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, υποδηλώνει ότι ένας από τους λόγους που αγαπάμε τις selfies είναι επειδή χρησιμεύουν ως μια δημιουργική διέξοδο.

Με τα smartphones και τους ιστότοπους μέσων κοινωνικής ενημέρωσης στα χέρια μας, είναι πιο εύκολο από ποτέ να εκφράσουμε τους εαυτούς μας σε ένα ευρύ κοινό.

Μιλώντας στο Today.com, ο κος Κάμπελ σημειώνει, “Υπάρχουν φορές που οι άνθρωποι χρησιμοποιούν τις selfies ως μια μορφή καλλιτεχνικής έκφρασης. Πρόκειται για μια σύγχρονη παραλλαγή των αυτοπροσωπογραφιών ενός ζωγράφου”.

Οι Selfies μας επιτρέπουν επίσης να ασκούμε μεγαλύτερο έλεγχο πάνω στο πώς οι άλλοι μας βλέπουν και μάλιστα σε απευθείας σύνδεση, και αυτό είναι αρκετά εκλυστικό.

Χάρη στο μπροστινό φωτογραφικό φακό των σύγχρονων κινητών τηλεφώνων, μπορούμε να πάρουμε αμέτρητες φωτογραφίες του εαυτού μας μέχρι να έχουμε μια εικόνα που μας παρουσιάζει ακριβώς όπως εμείς θέλουμε – μια εικόνα που είμαστε στην ευχάριστη θέση να μοιραστούμε με τον online κόσμο.

Είναι ενδιαφέρον ότι, οι τελευταίες έρευνες δείχνουν ότι αυτή η «επιλεκτική παρουσίαση του εαυτού μας» μπορεί να ενισχύσει ουσιαστικά την αυτοεκτίμηση μας και να τονώσει την αυτό-εμπιστοσύνη μας.

Και τα πιθανά οφέλη των αυτοπορτρέτων δεν τελειώνουν εκεί. Υπάρχουν κάποιες αυθόρμητες και οικείας ποιότητας selfies που έχουν αλλάξει τον τρόπο που αποδεικνύουν, μοιραζόμαστε και θυμόμαστε τα προσωπικά μας γεγονότα. Δεν συλλέγουμε πια απρόσωπα αυτόγραφα όταν συναντάμε μια διασημότητα στο δρόμο, ούτε τραβάμε φωτογραφίες τύπου καρτ-ποστάλ για να μοιραστούμε τις αναμνήσεις μας από τα ταξίδια μας.

Αντ ‘αυτού, μπορούμε να συλλάβουμε με τον φωτογραφικό μας φακό μια μοναδική στιγμή με εμάς μέσα και να το μοιραστούμε με τους φίλους μας αμέσως. Όπως ο Δρ Andrea Letamendi επισημαίνει, «Ψυχολογικά μιλώντας, μπορεί να υπάρχει κάποιο όφελος αν διαμοιράζουμε τα αυτό-πορτρέτα μας, επειδή η πρακτική αυτή είναι συνυφασμένη στην κοινωνική μας κουλτούρα και είναι ένας τρόπος για να αλληλεπιδρούμε κοινωνικά με τους άλλους”.

Ομάδα φίλων λαμβάνοντας αυτοπορτρέτα κατά τη διάρκεια γεύματος

Νεαρή γυναίκα, λαμβάνοντας ένα αυτοπορτρέτο στο καφενείο από τον Peter Bernik

Ωστόσο, δεν είναι όλα καλά νέα για τους οπαδούς των αυτοπορτρέτων. Ολοένα και περισσότερο, οι ερευνητές υποδεικνύουν μια πιο σοβαρή έννοια στην τάση των selfies, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι selfies αποτελούν ένα  βαθύτερο ψυχολογικό και κοινωνικό ζήτημα. Με πολλούς τρόπους, η άνοδος των κοινωνικών μέσων μαζικής ενημέρωσης, σε συνδυασμό με την επικράτηση των selfies, έχει αυξήσει τη σημασία που δίνουμε στην εμφανίσεις του εαυτού μας.

Η έρευνα έχει συνδέσει τις selfies με την ανασφάλεια και την αυτο-επικεντροποίηση, με άτομα δηλαδή που ζητούν επιβεβαίωση από τους άλλους μέσω των likes και των σχολίων.

Υπάρχει επίσης ένας αυτοτροφοδοτούμενος κύκλος που εμπλέκεται στα αυτό-πορτρέτα που μοιραζόμαστε, εξηγεί η ψυχολόγος Jesse Fox : “Οι άνθρωποι που αρέσκονται στην αυτο-επικεντροποίηση δημοσιεύουν τις περισσότερες selfies, οι οποίες οδηγούν σε μεγαλύτερη ανατροφοδότηση από τους φίλους τους στα κοινωνικά δίκτυα, οι οποίοι τους ενθαρρύνουν να δημοσιεύσουν ακόμα περισσότερες φωτογραφίες των εαυτών τους “.

Και αν η ανταλλαγή πληροφοριών στα social media μπορεί να ενισχύσει τις φιλίες, ο υπερβολικός ναρκισσισμός, που συχνά συνδέεται με τα αυτό-πορτρέτα, μπορεί να είναι επιζήμιος για την ποιότητα των σχέσεων μας. Μια μελέτη στο Ηνωμένο Βασίλειο βρήκε ότι η αυξημένη ανάρτηση αυτό-πορτρέτων σχετιζόταν με μειωμένη οικειότητα με τους άλλους.

Η αιτιολογία είναι ότι δημοσιεύοντας πολλές φωτογραφίες από τον εαυτό μας μπορεί να δημιουργήσουμε την εντύπωση ότι είστε ρηχοί, μάταιοι, ή εγωκεντρικοί, και κανένα από τα προηγούμενα επίθετα δεν είναι ελκυστικά χαρακτηριστικά σε ένα φίλο ή συνεργάτη.

Γυναίκα τουρίστας παίρνει αυτοπορτρέτο στην Ελλάδα

Ωστόσο, θα μπορούσαμε εξίσου να υποστηρίξουμε ότι τα αυτό-πορτρέτα θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να αμφισβητήσουμε τα ιδεώδη της ομορφιάς και της εμφάνισης.

Γράφοντας στο Psychology Today , η Sarah J. Gervais σημειώνει:  «Θέλω να πιστεύω ότι το Instagram προσφέρει μία ήρεμη αντίσταση στο μπαράζ των τέλειων εικόνων που αντιμετωπίζουμε κάθε μέρα. Αντί να βομβαρδιζόμαστε με αυτές τις τέλειες δημιουργίες … μπορούμε να δούμε μέσα από τα μηνύματα των φωτογραφιών του Instagram μια μεγάλη ποικιλία από πραγματικούς ανθρώπους”.

Πηγή: Άρθρο της ψυχολόγου Leah Tierney, που εργάζεται στο marketing του Shutterstock

Δημήτρης

O Δημήτρης μισεί τις Δευτέρες…..